• 2,929 TL

  • 3,319 TL

  • 126,390 TL

  • 78.146

ncekiler Sonrakiler

SAMSUN’DA KRİTİK SEKTÖRLERİN BİR KRİTİĞİ

16 Ekim 2011 Pazar 13:41

Samsun ili için önde gelen sektörler hakkında yaptığımız genel bir değerlendirmeyi sizlerle paylaşmak istiyorum.

Samsun, kadim medeniyetlerin geçiş sahnesi olarak çağlar boyunca pek çok devlete ve millete ev sahipliği yapmıştır. Köklü bir geçmişi ve sağlam bir medeniyet birimi vardır. Henüz turizm sektöründe gerekli ve yeterli çalışmalar yapılmadığı için bunu ekonomik bir değere dönüştüremeyen Samsun, tarih ve kültür turizminde dikkat çeken bir potansiyeli barındırmaktadır. İl bütününde bakıldığında özellikle bazı ülke vatandaşları için çekici tarihi eserleri ve ören yerleri olan Samsun, Karadeniz havzası ülkeleri, Doğu Avrupa Ülkeleri, Balkan ülkeleri ve Ortadoğu ülkeleri için hem tarih ve kültür, hem doğa, hem de sağlık ve termal turizm başta olmak üzere kompakt turizm anlayışına çok uygun olanaklara sahiptir. Spesifik alt turizm alanları olara; yayla, av, delta, kış-kayak, termal ve eğlence turizmi (Örneğin Sahilde devasa bir akvaryum ve uluslara arası çapta alışveriş ve eğlence merkezleri) için Samsun potansiyelini harekete geçirmek durumundadır.

Samsun’un hemen dikkatleri çeken ve rekabet üstünlüğü bulunan bir sektörü de ulaşım ve lojistiktir. Gerek vilayet, gerekse kent olarak bulunduğu konum, ona eşsiz fırsatlar sunmaktadır. Tüm ulaşım yollarının kullanılabildiği ve bir kesişme noktası olarak işlev görebilen bu vilayetimiz, gerçekte söz konusu avantajlarını yeterli bir düzeyde değerlendirebilmiş değildir. Yolların kavşak noktasında olması, kuzey-güney koridorunun başlangıcında bulunması, batı-doğu hattının kuzey artelinin merkezinde yer alması, Karadeniz’in Anadolu’ya ve oradan da Akdeniz ve Ortadoğu’ya açılan kapısı konumunda kalması, deniz, hava, kara ve demir yollarının bazı eksiklik ve aksaklıklar dışında görece iyi durumda olması, Türkiye’nin ulaştırma, enerji ve turizm ataklarında gayet güzel roller üstlenebilecek potansiyeli barındırması, Samsun’un gelecek stratejilerinde ulaştırma ve lojistik sektörlerine ayrı bir önem ve değer vermesini elzem kılmaktadır. Bünyesindeki üç liman, uluslar arası havaalanı, Samsun-Kavkaz Demiryolu Projesi, tamamlanan bölünmüş yolları ve diğer ulaşım olanakları Samsun’u bölgesinde öne çıkarmaktadır. Hızlı tren, havaalanının daha yoğun iç ve dış uçuşlara açılması, Samsun-Ankara otoyolu, deniz-demiryolu hatlarıyla Karadeniz’in diğer önemli merkezlerine taşımacılığın geliştirilmesi, petrol ve doğal gaz boru hattı taşımacılığı projelerinin realizasyonu ile Samsun, bu sektördeki yerini pekiştirecek ve vazgeçilmez bir konuma gelebilecektir.

Tarım, Samsun’un vazgeçilmez ve büyük değer taşıyan sektörlerinin başında gelir. Toplam tarım arazisi (toplam arazinin yüzde 48’i) ve sulanabilir arazi (tarım alanlarının yüzde 87’si) hacmi, hemen tüm sebze ve meyvenin yetişmesine elverişli iklim ve coğrafi koşullar barındırması, hayvancılıkta tüm alt sektörlere hitap etmesi (büyük baş, küçük baş, kümes hayvancılığı, arıcılık, deniz ve tatlı su balıkçılığı), Türkiye’nin en verimli ve en büyük ovalarından ikisine sahip olması, topraklarının büyük bölümünden dört mevsimde ürün alınabilmesi, tarımsal üretimdeki birikim ve tecrübesi, ölçek ekonomisinden henüz fazlaca uzaklaşmaması, sınai üretime elverişli tarımsal üretim potansiyeli, tarıma dayalı sanayide olağanüstü imkanları, tarımsal katma değere sahip özel ürün yetiştiriciliği, henüz işlenmemiş veya yeterince değerlendirilmemiş bakir arazileri, ormancılığın gelişmesi için gerekli koşulların bulunması, organik tarım için güçlü potansiyel barındırması 8halen 1000’den fazla çiftçi organik atarımla uğraşmaktadır) ve bu alandaki diğer pek çok imkanları ile son zamanlarda oluşturulan 19 maddelik “Tarım Eylem Planı”, sadece Samsun için değil, Türkiye bakımında da gerçekten çok değerli ve önemli fırsatlar sunmaktadır. Çağımız, ekmeğin ve suyun daha kıymetli olacağı ve tarımın stratejik bir sektör olarak kabul edildiği bir çağdır. Her geçen gün bu durum daha da belirginleşmekte, tarımsal üretim gücü, bir ülkenin en önemli gücü olarak görülmeye doğru gidilmektedir.

Samsun’da sanayi sektörü handikaplarıyla birlikte esasında göründüğünden daha güçlüdür. Türkiye’de bazı sektörlerde-ki tıbbi aletler buna iyi bir örnektir-önde olan Samsun, sanayi sektöründe olması gereken noktadan uzaktır. Devlet eliyle sanayileşme döneminde büyük tesislere sahip olan Samsun, bu üstünlüğünü sonraki dönemlerde ve özel sektör eksenli rekabetçi politikaların cari olduğu son yıllarda yitirmiştir. Organize sanayi bölgeleri (5 adet), küçük sanayi siteleri (16 adet), serbest bölge ve diğer sanayi kümeleşmeleri iyi incelendiğinde, Samsun için sanayi sektörünün gelecek vaat edebileceği görülür. Samsun’un rekabet üstünlüğüne sahip olduğu veya olabileceği sanayi kollarında öne çıkması ve belli alt sektörlerde uzman konuma ulaşması, doğru bir strateji olabilir. Bunlar; tarıma dayalı sanayi, gemi inşa sanayi, tıbbi alet üretimi, tütün, ana metaller ve bakır, makine ve oto yedek parça, mobilya, ağaç işleme ve kağıt ürünleri ile kimya sanayileridir.

Bölgesindeki konumu ve hinterlandı itibariyle eğitim ve sağlık sektörleri Samsun’da gelişmeye açık sektörlerdir. Eğitim ve sağlık yatırımlarında son yıllarda gözlenen artış ve geçmişten getirdiği birikim, Samsun’u bir bölge merkezi yapma gücüne sahiptir. İlin üstünlük kurabileceği bu iki ana sektör, çevreye zarar vermeyen ve gelecekte en geçerli sektörlerden olması itibariyle öne çıkan hizmet sektörleridir. Büyük ölçekli sağlık yatırımları, ihtisas hastaneleri, sağlık-termal merkezleri ve yaşlı bakım hizmet merkezleri ile Samsun, bu alanda avantajlı konuma geçebilecektir. Samsun’da 26 hastane vardır, yapımı devam edenler bittiğinde bu sayı kısa vadede 35’e yükselecektir. Diğer yandan Türkiye ortalamasının üstünde seyreden eğitim verileriyle, iki üniversitesi ve pek çok özel eğitim kurumuyla eğitim sektörü de kent için ciddi bir istihdam ve gelir sağlama imkanı sunmaktadır.

İlimiz bunların yanı sıra diğer pek çok üretim ve hizmet sektörlerinde katma değeri yüksek ürünler için büyük potansiyeller taşımaktadır. Samsun’da balıkçılık, arıcılık, ormancılık, geleneksel gıda ürünleri, kültür ekonomisine uygun klasik el sanatları mamulleri ve başka birçok değeri üretme kapasitesine sahiptir. Bunların değerlendirilmesi Samsun’a zenginlik katacak ve önemli bir sorun olan işsizliğe köklü bir çözüm üretilmiş olacaktır.

 

YAZARIN DİĞER YAZILARI

KÖŞE YAZARLARI

ANKET